İçeriğe geç

Berberlerde İş Güvenliği ve İşverenin Yükümlülükleri

İnceleyenisbul.net Editöryal Ekibi
Yayınlanma
Güncelleme
Okuma süresi4 dk
Berberlerde Is Guvenligi ve Isverenin Yukumlulukleri

Berberlerde iş güvenliği, dükkânda tek bir kalfa ya da çırak çalışsa bile işverenin yasal yükümlülüğüdür. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, çırak ve stajyerler dahil bütün çalışanları kapsar; kuaför salonları, hamamlar ve kuru temizlemeciler de aynı kurala tabidir.

Bu işletmeler küçük olduğu için berberlerde iş güvenliği kurallarının uygulanmadığı düşünülebilir. Oysa belirleyici olan büyüklük değil, çalışan olup olmadığıdır; kimseyi çalıştırmadan kendi dükkânında tek başına çalışan esnaf, Kanun'daki işveren yükümlülüklerinin dışında kalır.

Berberlerde İş Güvenliği Kimleri Kapsar?

Berber, kuaför, hamam ve kuru temizleme işletmelerinde kalfa, çırak, stajyer ya da yarı zamanlı da olsa bir çalışan varsa Kanun uygulanır. İşverenin görevi yalnız uzman görevlendirmek değildir; risk değerlendirmesi, çalışan eğitimi, koruyucu donanım ve acil durum planı da işverene düşer.

Birden fazla şubesi olan salon zincirleri, bu işi kendi bünyelerinde yürütmeyi tercih edebilir. Bu işletmeler uzman adaylarını iş güvenliği uzmanı iş ilanları arasında arayabilir; tek dükkânlı işletmeler için ise aşağıda anlatılan dışarıdan hizmet yolu daha pratiktir.

Tehlike Sınıfı Nasıl Öğrenilir?

İşyerinin tehlike sınıfı, SGK kaydındaki ekonomik faaliyet koduna göre İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği'nde belirlenir. Az tehlikeli, tehlikeli ve çok tehlikeli olmak üzere üç sınıf vardır.

Berberlerde iş güvenliği planlamasına bu kodla başlanır; dükkânınızın faaliyet kodunu SGK işyeri sicil kaydınızdan ya da muhasebecinizden öğrenebilirsiniz. Berberlik, kuaförlük, hamam ve kuru temizleme farklı kodlarla kayıtlı olduğu için sınıfları da farklı olabilir; komşu dükkânın sınıfı sizin için ölçü değildir.

İş Güvenliği Hizmeti Nasıl Alınır?

İşveren, iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi hizmetini ya kendi çalışanları arasından görevlendirme yaparak ya da ortak sağlık ve güvenlik biriminden (OSGB) hizmet alarak karşılar. Küçük işletmeler için pratik yol OSGB'dir; hizmet sözleşmesi Bakanlığın İSG-KATİP sistemine kaydedilir.

Kanun, az tehlikeli sınıfta olup belirli bir çalışan sayısının altında kalan işyerlerine bir yol daha tanır. İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 6. maddesine göre bu işyerlerinde Bakanlıkça ilan edilen eğitimi tamamlayan işveren, işe giriş ve periyodik muayeneler hariç hizmeti kendisi yürütebilir.

Sektöre Özgü Riskler

Berber, kuaför, hamam ve kuru temizleme işletmelerinin riskleri birbirinden farklıdır ve risk değerlendirmesi bu farkı yansıtmalıdır.

  • Berber ve kuaför: Saç boyası ve açıcılar cilde ve solunum yoluna etki edebilir; jilet ve makaslar kesik, uzun süre ayakta çalışmak bel ve bacak ağrısı riski taşır.

  • Hamam ve sauna: Islak zemin düşme, yüksek sıcaklık ve nem ise bunalma ve elektrik kaçağı riskini artırır.

  • Kuru temizleme: Temizlik çözücülerinin buharı, havalandırması zayıf bir alanda baş ağrısı ve baş dönmesine yol açabilir; pres ve ütü makineleri yanık riski taşır.

  • Ortak riskler: Elektrikli cihazların bakımı, yangın söndürücü ve ilk yardım malzemesi bütün bu işletmelerde gereklidir.

Risk Değerlendirmesi ve Çalışan Eğitimi

Risk değerlendirmesi, işyerindeki tehlikelerin belirlenip önlemlerin yazılı hâle getirilmesidir ve Kanun'un 10. maddesine göre işverenin yükümlülüğüdür. Değerlendirme, işyerinde yeni bir cihaz, yeni bir kimyasal ya da yeni bir çalışma düzeni geldiğinde yenilenir.

Berberlerde iş güvenliği eğitimi, çalışan işe başlamadan önce ve görev ya da ekipman değiştiğinde verilmelidir. Eğitimin konusu genel bilgiden çok dükkândaki gerçek risklere dayanmalıdır: boya karışımının nasıl hazırlanacağı, eldivenin ne zaman takılacağı, ıslak zeminde nasıl yürüneceği.

Berberlerde İş Güvenliği İçin Adım Adım Uygulama

Berberlerde iş güvenliği düzenini kurmak için aşağıdaki sıra izlenebilir:

  1. SGK kaydınızdan faaliyet kodunu ve tehlike sınıfınızı öğrenin.

  2. Bir OSGB ile görüşün ya da koşullarınız uygunsa Bakanlık eğitimini tamamlayın.

  3. Uzmanla birlikte dükkânın risk değerlendirmesini yaptırın.

  4. Eldiven, önlük ve kaymaz paspas gibi koruyucu donanımları temin edin.

  5. Çalışanlarınıza eğitim verdirin ve katılım kayıtlarını saklayın.

  6. Acil durum planını, yangın söndürücünün ve ilk yardım dolabının yerini görünür kılın.

  7. Yeni çalışan aldığınızda ya da yeni bir cihaz kullanmaya başladığınızda adımları güncelleyin.

Denetim ve Yaptırım

İş sağlığı ve güvenliği denetimini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın iş müfettişleri yapar. Yükümlülüklere uyulmadığında Kanun'da idari para cezası öngörülür; çalışanın hayatını tehdit eden bir tehlike tespit edilirse iş durdurma kararı da verilebilir.

Ceza tutarları her yıl güncellendiği için ezbere bilgiyle değil, OSGB'nizden ya da muhasebecinizden alacağınız güncel bilgiyle hareket edin. Berberlerde iş güvenliği denetiminde risk değerlendirmesi raporu ve çalışan eğitim kayıtları istenebilir.

Örnek: Bir Kalfa ve Bir Çırakla Çalışan Berber

Mahallede bir kalfa ve bir çırakla çalışan bir berber, ilk adım olarak muhasebecisinden işyerinin faaliyet kodunu öğrenir. Ardından bir OSGB ile anlaşır; gelen uzman dükkândaki jilet atıklarını, boya kimyasallarını ve elektrik prizlerini inceler.

Değerlendirme sonunda kesici atıklar için kapaklı kutu, boya hazırlarken eldiven ve yıkama bölümüne kaymaz zemin önerilir. Berber yeni bir kalfa aradığında hemen iş ilanı verin sayfasından ilan yayımlar ve işe başlayan kalfanın eğitimini ilk hafta tamamlatır.

Sıkça Sorulan Sorular

Hizmetin bedeli işverene aittir ve Kanun, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetinin çalışanlara yansıtılmasını yasaklar. Kalfanın ücretinden OSGB bedeli için kesinti yapılamaz. İşveren, anlaşacağı OSGB'nin Bakanlıktan yetki belgesi bulunup bulunmadığını İSG-KATİP üzerinden kontrol edebilir.

Çırak, mesleki eğitim sözleşmesiyle çalışır ve haftanın bir bölümünü okulda ya da merkezde geçirir. Çırakların iş kazası ve meslek hastalığı sigortası, Mesleki Eğitim Kanunu çerçevesinde Millî Eğitim Bakanlığı tarafından karşılanır. İşveren ise çırağa usta öğretici gözetiminde, yaşına uygun işler vermekle sorumludur.

İş sağlığı ve güvenliği mevzuatı çalışanı korur; müşterinin güvenliği ise belediye ruhsat koşulları, hijyen kuralları ve işletmenin hukuki sorumluluğu kapsamında değerlendirilir. Yine de kaymaz zemin, uyarı levhası ve sıcaklık kontrolü gibi önlemler hem çalışanı hem müşteriyi aynı anda korur.

Editör

Sera Erdağı kariyer, iş dünyası, meslek rehberleri ve çalışma hayatı üzerine içerikler üretmektedir. İş arama süreçlerinden profesyonel gelişime, sektör analizlerinden meslek tanıtımlarına kadar farklı alanlarda araştırma temelli ve kullanıcı odaklı içerikler hazırlamaktadır. SEO uyumlu içerik üretimi ve dijital yayıncılık alanında aktif olarak çalışmalarını sürdürmekte; güncel, anlaşılır ve fayda odaklı içerikleriyle okuyuculara kariyer yolculuklarında rehberlik etmeyi amaçlamaktadır.

Uzmanlık Alanları

Kariyerİş RehberiMeslek TanıtımlarıSektör AnalizleriKişisel GelişimProfesyonel Gelişim
1.090
Yayınlanmış yazı

Bu yazı hakkında ne düşünüyorsun?

Yorumlar

1000

En az 3 karakter. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.

Yorumlar yükleniyor...

Paylaş: