İş Arama Kriterleri: Hangi Koşullarda İş Arıyorsunuz?

İş arama kriterleri, başvuru yapmadan önce hangi pozisyonda, hangi şehirde, hangi çalışma düzeninde ve hangi koşullarla çalışmak istediğinizi netleştiren kişisel ölçütlerdir. Kriterlerini yazıya döken aday, önüne çıkan her ilana başvurmak yerine kendisine gerçekten uyan ilanlara odaklanır.
İş bulamamaktan yorulan adayların bir kısmı aslında kriter belirsizliğinden yorulur. Her ilana başvurmak zaman ve moral tüketir; reddedilen başvurular biriktikçe sorun kişide aranmaya başlar. Belirli bir iş arama süreci kurmanın ilk adımı, neyi aradığınızı bilmektir.
İş Arama Kriterleri Neden Gerekli?
İş arama kriterleri, başvuruyu tahmine değil karara dayandırdığı için gereklidir. Size uymayan bir işe başlayıp kısa sürede ayrılmak, hem gelir kaybına hem de özgeçmişte açıklanması gereken bir kısa süreli işe yol açar.
Kriterler başvuru sayısını azaltır ama başvurunun niteliğini artırır. İlana uyan bir aday, ön yazısını ve özgeçmişini o pozisyona göre düzenlemeye zaman ayırabilir; yüzlerce ilana aynı metni gönderen adayın buna vakti kalmaz.
Kriter Listesine Neler Girer?
Kriter listesi, işin içeriğini ve işin çevresindeki koşulları birlikte kapsamalıdır. Aşağıdaki başlıklar iyi bir başlangıç noktasıdır:
Pozisyon ve görevler: yapmak istediğiniz işler kadar yapmak istemediğiniz işleri de yazın.
Konum ve ulaşım: evden işe yolculuk süresi, servis imkânı ve uzaktan çalışma seçeneği.
Çalışma düzeni: tam zamanlı, yarı zamanlı, vardiyalı ya da hafta sonu çalışma.
Ücret alt sınırı: zorunlu giderlerinizi karşılayan en düşük net ücret.
Güvence: sigortalı çalışma, yazılı sözleşme ve deneme süresinin koşulları.
Gelişim: işin size kazandıracağı beceri, eğitim ve yükselme imkânı.
Vazgeçilmez Olanla Esnek Olanı Ayırın
Her kriter aynı ağırlıkta değildir; listeyi vazgeçilmezler ve esnetilebilirler diye ikiye ayırmak gerekir. Sigortalı çalışmak ya da çocuğunuzu okuldan alabileceğiniz bir mesai saati vazgeçilmez olabilir; servis imkânı ya da unvan ise esnetilebilir.
Vazgeçilmez iş arama kriterleri arttıkça uygun ilan sayısı azalır. Bu yüzden vazgeçilmez listesini kısa tutun ve her maddeye "Bu olmazsa işi gerçekten reddeder miyim?" sorusunu sorun. Cevabınız tereddütlüyse o madde esnek listeye aittir.
Kriterlerinizi Adım Adım Belirleyin
Kriterleri belirlemek bir oturuşta yapılabilecek, kâğıt kalemle yürüyen bir iştir. Şu sırayı izleyebilirsiniz:
Son işinizde sizi yoran ve memnun eden şeyleri iki ayrı sütuna yazın.
Aylık zorunlu giderlerinizi toplayıp ücret alt sınırınızı belirleyin.
Ulaşım için katlanabileceğiniz en uzun yolculuk süresini kararlaştırın.
Çalışabileceğiniz gün ve saatleri işaretleyin.
Bütün maddeleri vazgeçilmez ve esnek diye ikiye bölün.
Listeyi birkaç hafta sonra yeniden okuyup değişen koşullarınıza göre güncelleyin.
Kriterleri İlan Aramasına Dönüştürmek
Kriter listesi, iş arama sitesindeki filtrelerle eşleştirildiğinde işe yarar. Şehir, ilçe, pozisyon ve çalışma şekli seçimleri, vazgeçilmez kriterlerinizin büyük bölümünü arama ekranına taşır.
Örneğin yalnız belirli saatlerde çalışabiliyorsanız part time iş ilanları üzerinden aramaya başlamak, tam zamanlı ilanları tek tek elemekten daha hızlıdır. Filtrelerle daralan listede kalan ilanları ise esnek kriterlerinize göre sıralayın.
İlanı Kriterlere Göre Okumak
İlanı okurken önce vazgeçilmez iş arama kriterlerinizi arayın, ayrıntıya sonra geçin. Çalışma saatleri, işyerinin konumu ve sigorta bilgisi ilanda açıkça yazıyorsa karar vermek kolaylaşır.
İlanda bir kriterinizle ilgili bilgi yoksa bu ilanı elemek için yeterli sebep değildir. O bilgiyi not alın ve görüşmeye çağrılırsanız sorun; vardiya düzeni ya da ulaşım gibi konular görüşmede netleşebilir.
Örnek: Satış Danışmanı Olarak İş Arayan Bir Aday
Bir mağazada satış danışmanı olarak çalışmış bir aday, önceki işinde uzun yolculuktan ve sürekli hafta sonu mesaisinden yorulduğunu fark ediyor. Vazgeçilmez kriterleri sigortalı çalışma ve evine yakın ilçeler; esnek kriterleri ise mağazanın büyüklüğü ve prim sistemi.
Aday, iş arama kriterlerine uymayan ilanlara başvurmayı bıraktığında başvuru sayısı düşüyor ama görüşmeye çağrıldığı ilanların oranı yükseliyor. Görüşmelerde de hafta sonu düzenini en baştan sorduğu için kendisine uymayan bir teklifi kabul edip birkaç hafta sonra ayrılma riskini ortadan kaldırıyor.
Kriterleri Ne Zaman Esnetmelisiniz?
Uzun süredir görüşmeye çağrılmıyorsanız önce esnek kriterleri, ancak gerekirse vazgeçilmezleri gözden geçirin. Unvanı biraz farklı olan pozisyonlara ya da biraz daha uzak ilçelere bakmak, aradığınız işe yakın fırsatları görünür kılar.
Esnetmenin de sınırı vardır. Sigortasız çalışma ya da yazılı olmayan anlaşmalar gibi haklarınızı riske atan koşullar, iş arama kriterleri listenizden hiçbir dönemde çıkmamalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular

Editör
Sera Erdağı kariyer, iş dünyası, meslek rehberleri ve çalışma hayatı üzerine içerikler üretmektedir. İş arama süreçlerinden profesyonel gelişime, sektör analizlerinden meslek tanıtımlarına kadar farklı alanlarda araştırma temelli ve kullanıcı odaklı içerikler hazırlamaktadır. SEO uyumlu içerik üretimi ve dijital yayıncılık alanında aktif olarak çalışmalarını sürdürmekte; güncel, anlaşılır ve fayda odaklı içerikleriyle okuyuculara kariyer yolculuklarında rehberlik etmeyi amaçlamaktadır.
Uzmanlık Alanları
Bu yazı hakkında ne düşünüyorsun?
Yorumlar
Yorumlar yükleniyor...


