Deneyim ve Tecrübe Gerektirmeyen İşler Hangileri?

Deneyim gerektirmeyen işler, ilanında iş tecrübesi şartı aranmayan ve işin büyük kısmının iş başında öğretildiği pozisyonlardır. Müşteri hizmetleri, mağaza satışı, depo, üretim, yiyecek-içecek servisi ve temizlik bu ilanların en sık açıldığı alanlar arasındadır.

Tecrübe gerektirmeyen işler "hiçbir şey bilmeden başlanır" anlamına gelmez. İşveren deneyimin yerine iletişim becerisi, düzenli çalışma, vardiyaya uyum ya da bazı işlerde ehliyet ve belge gibi başka şeylere bakar. Aşağıda hangi alanlarda deneyim istenmediğini, ilanı nasıl okuyacağınızı ve başvurunuzu nasıl güçlendireceğinizi bulacaksınız.

Deneyim gerektirmeyen işler hangi alanlarda açılır?

Aşağıdaki liste, ilanlarda deneyim şartı sıklıkla aranmayan pozisyonları alanına göre gruplar. Her ilanın şartları ayrıdır; liste bir başlangıç noktasıdır, garanti değildir.

• Müşteri hizmetlerinde örnek pozisyonlar çağrı merkezi müşteri temsilcisi ve müşteri temsilcisidir; ilanlarda sık görülen beklenti düzgün diksiyon ve temel bilgisayar kullanımıdır.

• Perakendede örnek pozisyonlar mağaza satış danışmanı, kasiyer ve reyon görevlisidir; ilanlarda vardiyalı çalışma ve hafta sonu mesaisi sık görülür.

• Depo ve lojistikte örnek pozisyonlar depo elemanı, paketleme elemanı ve kuryedir; fiziksel dayanıklılık, kuryede ayrıca uygun ehliyet beklenir.

• Üretimde örnek pozisyonlar üretim elemanı ve vasıfsız elemandır; vardiyaya uyum ve iş güvenliği kurallarına uyum beklenir.

• Yiyecek-içecekte örnek pozisyonlar garson, komi ve bulaşıkçıdır; hızlı tempo ve müşteriyle iletişim beklenir.

• Ofiste örnek pozisyonlar ofis asistanı ve ön muhasebe yardımcısıdır; bilgisayar kullanımı, muhasebede ayrıca ilgili okul ya da bölüm beklenir.

• Temizlikte örnek pozisyonlar temizlik görevlisi ve çay servis elemanıdır; düzen ve belirli saatlere uyum beklenir.

Deneyim gerektirmeyen işler arasında çağrı merkezleri yeni başlayanlara en açık alanlardan biridir; işin önemli bir kısmı çoğu zaman işe alım sonrası verilen eğitimle öğretilir. Güncel ilanları görmek için çağrı merkezi müşteri temsilcisi iş ilanları sayfasına bakabilirsiniz.

Depo tarafında ise depo elemanı iş ilanları çoğu zaman vardiya ve ayakta çalışma bilgisini ilk satırlarda verir. Üretim tarafında iş başında öğrenmeye dayalı ilanlar ise çoğunlukla vasıfsız eleman iş ilanları altında toplanır.

İlanda "deneyimsiz" ile "tercihen deneyimli" farkı

İlandaki deneyim satırı, başvurunuzun nasıl değerlendirileceğini doğrudan etkiler. Aynı pozisyon için yazılan farklı ifadeler farklı şeyler söyler:

• "Deneyimsiz" ya da "deneyim şartı yok" ifadesi, tecrübesi olmayan adayın doğrudan değerlendirileceğini gösterir.

• "Tercihen deneyimli" ifadesi, deneyimli adayın öne alındığını ama deneyimsiz başvurunun da kabul edildiğini anlatır.

• "En az … yıl deneyimli" ifadesinde deneyim eleme ölçütüdür; şartı karşılamıyorsanız şansınız düşüktür.

• "Yeni mezun" ya da "stajyer" ifadesi, pozisyonun okulu yeni bitirenler ya da öğrenciler için açıldığını gösterir.

"Tercihen deneyimli" yazan ilanlara başvurmaktan çekinmeyin; özellikle ilgili bir stajınız ya da kısa süreli bir işiniz varsa başvurunuz dikkate alınır. Deneyim süresinin açıkça şart koşulduğu ilanlarda ise önce o alanın giriş pozisyonlarına yönelmek daha verimlidir.

İşverenler deneyim yerine ne arar?

Deneyim gerektirmeyen işlerde tecrübe şartı olmasa da başvurular rastgele değerlendirilmez. Müşteriyle konuşan her pozisyonda sözlü iletişim ilk sıradadır. Ofis işlerinde Word ve Excel'de temel işlemleri yapabilmek, perakende ve üretimde vardiyalı düzene ve hafta sonu çalışmaya açık olmak sık istenir.

Deneyim istenmeyen bazı işlerde belge istenebilir. Deneyim aranmayan bir ilan bile, mevzuatın mesleki eğitim şartı koyduğu tehlikeli ya da çok tehlikeli bir işe aitse, o işin eğitimini belgeleyemeyen adayı işe alamaz. Kurye ilanlarında da uygun sınıf ehliyet aranır. Bu yüzden deneyim gerektirmeyen işler için bile ilanın "aranan nitelikler" bölümünü sonuna kadar okuyun.

İlk işinizde size verilecek güvenlik eğitimi ilk iş gününüzden önce yapılır ve bedeli sizden kesilemez. İşe giriş sağlık muayenesinin maliyeti de işverene aittir. Başvuru aşamasında sizden "eğitim ücreti" ya da "rapor ücreti" adı altında para istenirse bunu ciddi bir uyarı işareti sayın.

Deneyiminiz yokken özgeçmişe ne yazmalısınız?

Deneyim gerektirmeyen işlere başvururken en sık yapılan hata, tek tip bir özgeçmişle onlarca ilana toplu başvurmaktır. Özgeçmişin biçimi için CV örneklerinden yararlanabilirsiniz; iş deneyimi bölümünüz boşsa yerini dolduracak başka şeyleriniz de vardır:

• Stajlarınızı, ne yaptığınızı ve ne kadar sürdüğünü yazın.

• Okuldaki bitirme projesi, öğrenci kulübü görevi ya da gönüllü çalışma, sorumluluk aldığınızı gösterir.

• Yaz dönemlerinde ya da okulla birlikte yaptığınız part time işler, kısa sürmüş olsa da iş deneyimi bölümüne girer.

• Aldığınız sertifikaları ve bildiğiniz programları ayrı bir başlıkta toplayın.

Okulla birlikte deneyim kazanmanın en kolay yolu yarı zamanlı çalışmaktır; part time iş ilanları bu açıdan iyi bir başlangıçtır.

İlk işinizi bulmak için adımlar

• Bölümünüze, bulunduğunuz şehre ve çalışabileceğiniz saatlere uyan bir ya da iki alan seçin.

• Her başvuruda özgeçmişinizin özetini o ilana göre düzenleyin; ilandaki görevlerle örtüşen derslerinizi ya da stajınızı öne çıkarın.

• Ön yazı ekleyebiliyorsanız neden o işi istediğinizi iki üç cümleyle anlatın. "Sizinle başlamak istiyorum" gibi kalıp cümleler yerine o işe neden uygun olduğunuzu yazın.

• Okul arkadaşlarınıza, hocalarınıza ve tanıdıklarınıza iş aradığınızı söyleyin; ilk iş çoğu zaman bir tavsiyeyle gelir.

• Mülakatta "Deneyiminiz yok, neden sizi seçelim?" sorusuna hazırlıklı olun ve öğrenmeye açık olduğunuzu somut bir örnekle gösterin.

Deneyim gerektirmeyen işler genellikle bir giriş kapısıdır; ilk birkaç ayda öğrendikleriniz bir sonraki başvurunuzun deneyim satırını doldurur.