İçeriğe geç

Apartmanlarda İş Güvenliği Uzmanı Zorunlu mu?

İnceleyenisbul.net Editöryal Ekibi
Yayınlanma
Güncelleme
Okuma süresi4 dk

Bu içerik nasıl hazırlandı? İçerik, alanında uzman yazarlar tarafından hazırlanmış, güncel iş kanunu ve saha deneyimine göre incelenmiştir.

Apartmanlarda Is Guvenligi Uzmani Zorunlu mu?

Apartmanlarda iş güvenliği uzmanı görevlendirmek, yönetim kapıcı, temizlik görevlisi ya da bahçıvan gibi en az bir çalışanı sigortalı olarak çalıştırıyorsa zorunludur. 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, faaliyet konusuna bakmadan kamu ve özel bütün işyerlerine uygulandığı için çalışan bulunan apartman da bir işyeri sayılır.

Bu durumda apartman yönetimi işveren konumundadır ve kanunun işverene yüklediği görevler ona da düşer. Aşağıda apartmanlarda iş güvenliği konusunda yönetimin neler yapması gerektiği, hizmetin nasıl alınacağı ve sık yapılan hatalar sırayla anlatılıyor.

Hangi Apartmanlar Kapsama Girer?

Kapsama giren apartman, işçi çalıştıran apartmandır; daire sayısı ya da binanın büyüklüğü tek başına belirleyici değildir. Sigortalı bir kapıcı, kaloriferci, temizlik görevlisi ya da güvenlik görevlisi çalıştıran site ve apartman yönetimleri kanunun kapsamındadır.

Hiç çalışanı olmayan ve temizlik gibi işleri kat malikleri arasında paylaştıran bir apartmanda ise işçi-işveren ilişkisi kurulmadığı için bu yükümlülük doğmaz. Temizliği bir firmadan hizmet alarak yaptıran apartmanlarda, çalışanların işvereni o firmadır ve sorumluluğun paylaşımı sözleşmeye göre değerlendirilmelidir.

Yönetimin Temel Yükümlülükleri Nelerdir?

Apartmanlarda iş güvenliği için yönetim; iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi görevlendirmek, risk değerlendirmesi yaptırmak, acil durum planı hazırlamak ve çalışanın eğitimini sağlamakla yükümlüdür. Bu görevler kanunun işverene yüklediği genel yükümlülüklerin apartmandaki karşılığıdır.

Kanunun 10. maddesi risk değerlendirmesini, 11. maddesi acil durum planlarını, 17. maddesi ise çalışanların eğitimini düzenler. Bu belgelerin hazırlanmasında iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi yönetime destek verir; sorumluluk ise işverende, yani yönetimde kalır. Uzmanların hangi görevleri üstlendiğini görmek için iş güvenliği uzmanı iş ilanlarındaki görev tanımlarına bakmak da fikir verir.

Kapıcının Karşılaştığı Riskler

Apartmanlarda iş güvenliği risklerinin kaynağı görevlinin günlük işidir ve bu iş dışarıdan göründüğünden daha fazla risk barındırır. Kazan dairesindeki ekipman, çatıda ya da merdivende yapılan temizlik, temizlik kimyasalları, ağır çöp konteynerleri ve elektrik panoları bu risklerin başında gelir.

Risk değerlendirmesi, bu tehlikeleri tek tek listeleyip her biri için önlem belirler. Örneğin merdiven temizliği için kaymaz ayakkabı, kimyasallar için eldiven ve etiketli saklama, kazan dairesi için yetkisiz girişin engellenmesi gibi önlemler bu çalışmanın sonucudur.

Hizmet Nasıl Alınır: Kendi Personeli mi, OSGB mi?

Apartman yönetimi bu hizmeti bir ortak sağlık ve güvenlik biriminden (OSGB) satın alabilir ya da uygun belgeye sahip bir uzmanla doğrudan sözleşme yapabilir. Kanunun 6. maddesi, çalışanlar arasında gerekli niteliklere sahip personel bulunmadığında hizmetin OSGB'den alınabileceğini öngörür.

Apartmanlar için OSGB ile çalışmak pratik bir seçenektir; çünkü OSGB iş güvenliği uzmanını ve işyeri hekimini birlikte sağlar. Aynı madde, belirli şartları taşıyan az tehlikeli sınıftaki küçük işyerlerinde işverenin Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca ilan edilen eğitimleri tamamlayarak bazı hizmetleri kendisinin yürütebilmesine de imkân tanır. Bu seçeneğin apartmanınız için uygun olup olmadığını bakanlığın il müdürlüğünden ya da bir OSGB'den teyit edin. Kanun metninin güncel hâline 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu sayfasından ulaşabilirsiniz.

Tehlike Sınıfı ve Uzman Sınıfı

Apartmanlarda iş güvenliği hizmetinin kapsamını belirleyen tehlike sınıfı, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) işyeri tescilindeki faaliyet koduna göre İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği'nden belirlenir. Bu sınıf, görevlendirilecek uzmanın belge sınıfını ve ayıracağı çalışma süresini etkiler.

Az tehlikeli sınıftaki bir işyerinde C sınıfı belgeye sahip bir iş güvenliği uzmanı görev alabilir. Uzmanın apartmana ayıracağı süre çalışan sayısına göre hesaplanır; görevlendirme ise Bakanlığın İSG-KATİP sistemi üzerinden kayda geçirilir.

Apartman Yönetimi İçin Adım Adım Uygulama

Apartmanlarda iş güvenliği yükümlülüğünü yerine getirmek için yönetim şu sırayı izleyebilir:

  1. SGK işyeri tescil belgesindeki faaliyet kodunu ve çalışan sayısını kontrol edin.

  2. Bölgenizde hizmet veren birkaç OSGB'den yazılı teklif alın.

  3. Teklifleri, uzmanın ve hekimin ziyaret sıklığı ile verecekleri belgeler bakımından karşılaştırın.

  4. Sözleşmeyi imzalayıp görevlendirmenin İSG-KATİP'te onaylandığını teyit edin.

  5. Risk değerlendirmesi ve acil durum planının hazırlanmasını takip edin.

  6. Kapıcının iş sağlığı ve güvenliği eğitimini ve işe giriş muayenesini tamamlatın.

  7. Tüm belgeleri yönetim dosyasında saklayın ve kat malikleri toplantısında bilgi verin.

Yükümlülük Yerine Getirilmezse Ne Olur?

Apartmanlarda iş güvenliği yükümlülüğünü yerine getirmeyen yönetim, denetimde idari para cezasıyla karşılaşabilir. Kanunun 26. maddesi, görevlendirme, risk değerlendirmesi ve eğitim gibi yükümlülüklerin yerine getirilmemesi hâlinde uygulanacak cezaları düzenler.

Daha ağır sonuç ise bir iş kazası anında ortaya çıkar. Önlem alınmadığı tespit edilirse, kazanın maddi ve hukuki sorumluluğu yönetime ve dolaylı olarak kat maliklerine yansıyabilir.

Uzman Bulmak ve Kapıcı Alımı

Apartmanlarda iş güvenliği hizmeti için OSGB yerine bağımsız çalışan bir uzmanla anlaşmak isteyen yönetimler, ilan vererek aday bulabilir. Bu durumda adayın belge sınıfını ve İSG-KATİP kaydını görüşme aşamasında kontrol etmek gerekir.

Yeni bir kapıcı ya da görevli alacak yönetimler, işe başlatmadan önce sigorta girişini yapmayı ve iş güvenliği eğitimini planlamayı unutmamalıdır. Uygun adaya ulaşmak için ücretsiz iş ilanı ver sayfasındaki kısa formu doldurabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Hizmet bedeli apartmanın ortak gideri olarak kabul edilir ve aidat bütçesinden karşılanır. Bütçenin kat malikleri kurulunda onaylanması, sonradan çıkabilecek itirazları önler. Yönetici, birkaç teklif alıp karşılaştırarak bu kalemi şeffaf biçimde malikere sunmalıdır.

Sitede hiç işçi çalışmıyorsa bu yükümlülük doğmaz. Ancak güvenlik, bahçe bakımı ya da havuz için kendi adına personel çalıştıran site yönetimi işveren sayılır. Bu işleri dışarıdan bir firmaya yaptırıyorsanız, firmanın kendi çalışanları için iş sağlığı hizmeti aldığını sözleşmeye yazdırmak yerinde olur.

Önce ilk yardım sağlanmalı ve gerekirse acil yardım çağrılmalıdır. Ardından kaza, yasal süre içinde Sosyal Güvenlik Kurumu'na bildirilmelidir. Olayın nasıl gerçekleştiği tanıklarla birlikte yazıya geçirilmeli, iş güvenliği uzmanı da benzer bir kazanın tekrarlanmaması için risk değerlendirmesini güncellemelidir.

Resmî kaynaklar

Editör

Merhaba, ben Aynur Topal. Editör olarak içerik üretimi, metin düzenleme, imla ve dil bilgisi kontrolleri konusunda özenli ve titiz bir şekilde çalışma üretiyorum.

97
Yayınlanmış yazı

Bu yazı hakkında ne düşünüyorsun?

Yorumlar

1000

En az 3 karakter. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.

Yorumlar yükleniyor...

Paylaş: