Stresten Kurtulma Yolları: Anında ve Günlük Rahatlama

Stresten kurtulma yolları iki gruba ayrılır: gerildiğiniz anda birkaç dakikada uygulanabilen rahatlama yöntemleri ve her gün tekrarlandığında gerilimi azaltan alışkanlıklar. Nefesi yavaşlatmak, kısa bir yürüyüş, düşünceleri yazmak ve güvendiğiniz biriyle konuşmak bu yöntemlerin başında gelir.
Stresten kurtulma yollarından hangisinin işe yarayacağı kişiye göre değişir. Bu yöntemler stresi bütünüyle yok etmez; gerginliği azaltmaya ve onunla baş etmeye yardımcı olabilir. Aşağıdaki seçenekleri birkaç gün deneyip size iyi gelenleri günlük düzeninize ekleyebilirsiniz.
Gerildiğiniz Anda Ne Yapabilirsiniz?
Gerildiğiniz anda nefesi yavaşlatmak ve bulunduğunuz ortamdan kısa süre uzaklaşmak hızlı etki eden iki adımdır. Bu iki adım, bedenin alarm hâlini yatıştırmaya yardım eder.
Nefes verişini, nefes alışınızdan biraz daha uzun tutmaya çalışın ve bunu birkaç kez tekrarlayın; başınız dönerse olağan nefesinize dönün. Ardından mümkünse odadan çıkın, yüzünüzü yıkayın ya da pencereden dışarı bakın. Bu kısa ara, öfkeyle verilecek bir cevabı ya da aceleyle alınacak bir kararı da erteler.
Dünya Sağlık Örgütü'nün stres yönetimi rehberi de zorlukla baş etmeye yönelik kendi kendine yardım tekniklerini, her gün birkaç dakika ayrılarak denenecek biçimde sunar; rehberin Türkçe sesli alıştırmaları da vardır.
Beslenme ve Uyku Düzeni
Düzenli öğünler ve yeterli uyku, stres karşısında dayanıklılığı destekleyebilir. Aç ve uykusuz bir beden, küçük olaylara daha sert tepki verebilir.
Kafeinli içecekleri öğleden sonra azaltmak ve akşam yemeğini yatmadan bir süre önce bitirmek uyku kalitesini destekler. Beslenmenin gerginlik üzerindeki etkisini stres ve beslenme yazımızda ayrıntılı ele aldık.
Bedeni Hareket Ettirmek
Bedeni hareket ettirmek, stresten kurtulma yolları içinde masrafsız bir seçenektir ve biriken gerginliği azaltmaya yardımcı olabilir. Ağır bir spor programı gerekmez; düzenli ve keyifli bir hareket de iş görür.
Yürüyüş, bisiklet, yüzme, dans ya da evde yapılan esneme hareketleri bu amaca hizmet eder. Gün içinde otobüsten bir durak önce inmek ya da asansör yerine merdiveni kullanmak bile hareket süresini artırır. Kalp, eklem ya da tansiyon sorunu olanların, gebelerin ve uzun süredir hareketsiz kalanların yeni bir egzersize başlamadan önce hekime danışması gerekir. Hareket sırasında ağrı, baş dönmesi ya da nefes darlığı olursa durun.
Kaygıyı Kâğıda Dökmek
Kaygıyı kâğıda dökmek, zihinde dönen düşünceleri somut bir listeye çevirir ve onları küçültür. Yazılan bir endişe, kafada döndükçe büyüyen bir endişeden daha yönetilebilirdir.
Akşam kısa bir süre ayırıp sizi düşündüren her şeyi yazın. Ardından her maddenin yanına "yarın ne yapabilirim?" sorusunun cevabını ekleyin. Cevabı olmayan maddeleri ayrı bir bölüme alın; bu ayrım, kontrolünüzde olmayan konular için uykunuzu feda etmemenizi sağlar.
Ekranı ve Haber Akışını Sınırlamak
Sürekli bildirim ve haber akışı, zihnin dinlenmesine fırsat bırakmayarak stresi besler. Ekran süresini sınırlamak, stresten kurtulma yolları arasında uygulaması kolay olanlardandır.
Yatmadan önce ekranı erkenden kapatmak ve sabah uyanır uyanmaz telefona bakmamak iyi bir başlangıçtır. Haber takibini günde bir ya da iki belirli saate toplamak da gün boyu tekrar eden kaygı dalgalarını azaltır.
Sevdiğiniz Bir Uğraşa Zaman Ayırmak
Sevdiğiniz bir uğraşa düzenli zaman ayırmak, zihne sorumluluklardan bağımsız bir alan açar. Bu alan, stresin günün bütününe yayılmasını engeller.
Bitki yetiştirmek, müzik dinlemek, el işi yapmak ya da kitap okumak bu uğraşlara örnektir. Önemli olan, uğraşın bir başarı hedefine dönüşmemesidir; amacı yalnız keyif almak olan bir zaman dilimi, dinlenmeye katkı sağlayabilir.
İnsanlarla Konuşmak
Güvendiğiniz biriyle konuşmak, stresli bir durumu farklı bir açıdan görmenizi sağlar. Anlatmak bile bazen yükü hafifletir.
Yakın bir arkadaş, aile üyesi ya da aynı durumu yaşamış bir iş arkadaşı iyi bir dinleyici olabilir. Destek almak istemiyorsanız da yalnız kalmamak, aynı ortamda sohbet etmek ruh hâline olumlu yansır.
Stresten Kurtulma Yolları Neden Herkeste Aynı İşlemez?
Stresten kurtulma yolları herkeste aynı sonucu vermez, çünkü stresin kaynağı, kişinin yaşam koşulları ve rahatlama alışkanlıkları farklıdır. Birini sakinleştiren koşu, bir başkasını daha da yorabilir.
Kalabalıkta enerji toplayan biri için arkadaşlarla buluşmak iyi gelirken, sessizliğe ihtiyaç duyan biri yalnız bir yürüyüşte rahatlayabilir. Bu yüzden bir yöntemi tek seferde değerlendirmek yerine birkaç gün deneyin ve uyguladığınız günlerin akşamında kendinizi nasıl hissettiğinizi not edin.
Adım Adım: Stresli Bir Günün Akşamı
Stresli bir günün akşamında uygulanabilecek kısa bir sıra şöyledir:
Eve vardığınızda üstünüzü değiştirip kısa bir yürüyüş yapın ya da esneyin.
Hafif bir akşam yemeği yiyin ve kafeinli içecekten kaçının.
Günün sizi zorlayan olaylarını ve yarın atacağınız adımı yazın.
Sevdiğiniz bir uğraşa bir süre ayırın.
Yatmadan önce ekranı kapatın ve aynı saatte uyumaya çalışın.
İşe Gidiş Gelişin Yarattığı Stres
Uzun ve kalabalık yolculuklar, günün başında ve sonunda biriken bir stres kaynağıdır. Bu kaynağı fark etmek, çözümün de bir parçasıdır.
Yolculuğu podcast, kitap ya da müzikle değerlendirmek süreyi daha katlanılır yapar. Yol süresi sürekli bir yük hâline geldiyse ofise gitmeyi gerektirmeyen uzaktan çalışma iş ilanları ya da evinize yakın işyerleri bu stres kaynağını hafifletebilir.
Kendi Yöntemleriniz Yetmediğinde
Stresten kurtulma yolları haftalarca uygulandığı hâlde gerginlik azalmıyorsa profesyonel destek almanın zamanı gelmiş olabilir. Gündelik stres zorlayıcı olay geçince hafifler; uykuyu, iştahı ve işe gitmeyi haftalarca bozan bir kaygı ya da çökkünlük ise hekimin değerlendirmesini gerektirir.
Bu durumda aile hekimi ilk başvuru yeri olabilir ve gerektiğinde psikolog ya da psikiyatriste yönlendirir. Nefesinizin kesildiğini hissettiğiniz bir panik anında, ilk kez yaşadığınız göğüs ağrısında ya da kendinize zarar verme isteği belirdiğinde zaman kaybetmeden 112'yi arayın.
Sıkça Sorulan Sorular

Editör
Sera Erdağı kariyer, iş dünyası, meslek rehberleri ve çalışma hayatı üzerine içerikler üretmektedir. İş arama süreçlerinden profesyonel gelişime, sektör analizlerinden meslek tanıtımlarına kadar farklı alanlarda araştırma temelli ve kullanıcı odaklı içerikler hazırlamaktadır. SEO uyumlu içerik üretimi ve dijital yayıncılık alanında aktif olarak çalışmalarını sürdürmekte; güncel, anlaşılır ve fayda odaklı içerikleriyle okuyuculara kariyer yolculuklarında rehberlik etmeyi amaçlamaktadır.
Uzmanlık Alanları
Bu yazı hakkında ne düşünüyorsun?
Yorumlar
Yorumlar yükleniyor...


