Şirket Satılınca Çalışanlara Ne Olur? İşyeri Devri

İşyeri devri, bir işyerinin ya da bir bölümünün hukuki bir işlemle başka bir işverene geçmesidir ve bu durumda mevcut iş sözleşmeleri bütün hak ve borçlarıyla yeni işverene geçer. Kural İş Kanunu'nun 6. maddesinde yer alır. Yani şirketiniz satıldı diye sözleşmeniz kendiliğinden sona ermez, kıdeminiz de sıfırlanmaz.
Satın alma haberleri çalışanlarda ilk olarak "işimi kaybeder miyim" sorusunu doğurur. Cevap, satışın hangi biçimde yapıldığına ve satıştan sonra alınan kararlara bağlıdır. Aşağıdaki bölümler satış türlerini, haklarınızı ve dikkat etmeniz gereken noktaları sırayla anlatır.
Şirket Satışının Üç Biçimi
Şirket satışı hisse devri, işyeri devri ya da birleşme biçiminde olur ve her birinin çalışana etkisi farklıdır. Hisse devrinde şirketin ortakları değişir ama işveren olan tüzel kişi aynı kalır. Bu durumda sözleşmeniz, sicil numaranız ve bordronuzdaki işveren unvanı değişmez.
İşyeri devrinde ise bir fabrika, mağaza ya da şube başka bir şirkete geçer ve işveren değişir. Birleşmede iki şirket tek çatı altında toplanır; Türk Ticaret Kanunu'nun birleşme hükümleri burada da iş ilişkilerinin devralan şirkete geçmesini öngörür. Haberlerde geçen "satın alma" ifadesi bu üç durumdan herhangi birini anlatıyor olabilir.
Kıdem Süresi Nasıl Hesaplanır?
Devralan işveren, hizmet süresine bağlı haklarda sizin devreden işveren yanında işe başladığınız tarihi esas almak zorundadır. Kıdem tazminatı, yıllık izin ve ihbar süresi bu tarihe göre hesaplanır; yaklaşık tutarı kıdem ve ihbar tazminatı hesaplama aracıyla görebilirsiniz.
Hesap için işe giriş tarihinizi ve son brüt ücretinizi bilmeniz yeterlidir. Devirden yıllar sonra işten ayrılsanız bile önceki dönem sayılır. Bu yüzden ilk işe giriş tarihinizi gösteren sözleşme ve hizmet dökümünü saklayın.
İşyeri Devrinde Sözleşmeye Ne Olur?
İşyeri devri gerçekleştiğinde, devir tarihinde çalışan herkesin iş sözleşmesi yeni işverene olduğu gibi geçer. Ücretiniz, unvanınız, çalışma saatleriniz ve yan haklarınız sözleşmede nasıl yazıyorsa öyle devam eder. Yeni işverenin sizden yeni bir sözleşme imzalamanızı istemesi bu kuralı ortadan kaldırmaz.
Sözleşmede yer almayan ama yerleşmiş uygulamalar da önem taşır. Yıllardır düzenli verilen bir yol yardımı ya da ikramiye, işyeri uygulaması hâline gelmişse devirle birlikte geçer. Bu tür hakları belgelemek için eski bordrolarınızı saklayın.
Devirden Önceki Borçlardan Kim Sorumlu?
Devirden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devreden ve devralan işveren birlikte sorumludur. Ödenmemiş maaş, fazla mesai ya da ikramiye alacağınızı iki işverenden birine yöneltebilirsiniz. Devreden işverenin bu sorumluluğu devir tarihinden itibaren iki yılla sınırlıdır.
Bu sürenin pratik bir sonucu vardır. Devirden önceki bir alacağınız varsa bekletmeden yazılı olarak isteyin ve cevabını saklayın. Kayıtlar, ileride arabulucuya ya da mahkemeye gitmeniz gerekirse elinizdeki en güçlü kanıt olur.
Devir Gerekçesiyle İşten Çıkarma Yapılabilir mi?
Devreden ya da devralan işveren, iş sözleşmenizi yalnızca işyeri devri nedeniyle feshedemez. Aynı kural sizin için de geçerlidir: Devir tek başına istifa etmek için haklı bir sebep sayılmaz. Ancak işverenin ekonomik, teknolojik ya da iş organizasyonundan kaynaklanan nedenlerle fesih hakkı saklıdır.
Bu nedenle devirden sonra yapılan bir işten çıkarmada gerekçe önemlidir. İşveren gerçek bir yeniden yapılanmayı belgeleyebiliyorsa fesih geçerli sayılabilir; gerekçe yalnızca devir ise değildir. Kıdem tazminatı ve ihbar süresi hakları her iki durumda da hizmet sürenizin tamamına göre hesaplanır.
Çalışma Koşulları Değişirse
Yeni işveren ücretinizi, görev yerinizi ya da çalışma saatlerinizi esaslı biçimde değiştirmek isterse bunu size yazılı olarak bildirmek zorundadır. İş Kanunu'nun 22. maddesine göre altı iş günü içinde yazılı olarak kabul etmediğiniz değişiklik sizi bağlamaz. Sessiz kalmak kabul anlamına gelmez.
Değişikliği kabul etmezseniz işveren bunu geçerli bir nedene dayandırarak sözleşmeyi feshedebilir. Bu durumda kıdem ve ihbar haklarınız doğar, işe iade davası açma hakkınız da şartları varsa saklı kalır.
İflas Durumunda Farklı Kural
İflas eden bir şirketin işyeri başkasına devredildiğinde 6. maddedeki koruma uygulanmaz. Bu durumda çalışanların alacakları iflas masasına bildirilir ve sıra kurallarına göre ödenir. Devralan şirket, önceki işverenin borçlarından kendiliğinden sorumlu tutulmaz.
Devir Döneminde Çalışan Ne Yapmalı?
İşyeri devri haberini aldığınızda haklarınızı belgelemek için şu adımları izleyin:
e-Devlet üzerinden SGK hizmet dökümünüzü indirip saklayın.
Son birkaç aya ait bordrolarınızı ve sözleşmenizin bir kopyasını alın.
Kullanılmamış yıllık izin gününüzü insan kaynaklarına yazılı olarak teyit ettirin.
Yeni bir sözleşme imzalatılırsa ücret, görev yeri ve çalışma saati maddelerini eskisiyle karşılaştırın.
Anlaşmazlık çıkarsa dava açmadan önce zorunlu arabuluculuğa başvurun.
Belirsizlik uzarsa seçeneklerinizi açık tutmak da bir güvencedir. Haklarınızı korurken güncel iş ilanlarını izlemek, karar vermeniz gerektiğinde elinizi güçlendirir.
Sıkça Sorulan Sorular

Editör
Sera Erdağı kariyer, iş dünyası, meslek rehberleri ve çalışma hayatı üzerine içerikler üretmektedir. İş arama süreçlerinden profesyonel gelişime, sektör analizlerinden meslek tanıtımlarına kadar farklı alanlarda araştırma temelli ve kullanıcı odaklı içerikler hazırlamaktadır. SEO uyumlu içerik üretimi ve dijital yayıncılık alanında aktif olarak çalışmalarını sürdürmekte; güncel, anlaşılır ve fayda odaklı içerikleriyle okuyuculara kariyer yolculuklarında rehberlik etmeyi amaçlamaktadır.
Uzmanlık Alanları
Bu yazı hakkında ne düşünüyorsun?
Yorumlar
Yorumlar yükleniyor...
İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar


